รู้สาเหตุแล้วว่าทำไมเมื่อวาน apt-get แล้วระบบเจ๊งไป. ความจริงคือระบบนั้นเป็น image ของ Debian ที่มาจากไซด์ของ coLinux แล้วผมเอามาใช้. เจ้า image นี้มันเก่าครับ. กะจะให้มันเป็น stable แต่สามารถเลือกลงแพ็กเกจจาก testing มาได้เมื่อต้องการ. อ่านจาก google หลายๆที่ก็ไม่มีเหตุผลแน่ชัด, แต่เห็นมีคนบอกว่าอาจเกิดจากแพ็กเกจเก่าเกินไป.

เคยเขียนเรื่องเกี่ยวกับ apt-get ที่เกี่ยวกับเรื่องไม่ให้ apt-get อัปเกรดบางแพ็กเกจ. คราวนี้คล้ายๆกัีนจนจำไม่ได้ว่าเคยเขียนไปหรือยัง.

ปัญหาคือมีอยู่ว่าวันนี้ติดตั้ง Debian stable ไปแล้วอยากจะใช้แพ็กเกจบางอย่างของ testing หรือ unstable. ตรงนี้ทำได้โดยแก้ไฟล์ /etc/apt/sources.list เช่นเดิมมีอยู่ว่า

ตอนที่อยู่ญี่ปุ่นอินเทอร์เน็ตอะไรๆก็เร็วไปหมด. ใน /etc/apt/sources.lst ก็มักจะใช้ ftp.jp.debian.org เป็น repository. กลับมาอยู่เมืองไทยรู้ว่าไปญี่ปุ่นมันช้า คงต้องปรับ sources.lst ซะหน่อย. เคยอ่านที่คุณเทพเขียนไว้สรุปคำสั่ง apt-* ก็เลยมาใช้ apt-spy ดู.

apt-spy มันเป็นโปรแกรมบรรทัดคำสั่งสำหรับตรวจสอบความเร็วของ mirror list ที่จะเขียนในไฟล์ /etc/apt/sources.lst. พูดง่ายๆคือช่วยหาว่าที่ไหนเร็วสุดก็เขียนไฟล์ sources.lst ให้แล้ว เวลา apt-get ก็ไปเอาแพ็กเกจจากที่นั่น.

ต่อจากตอนที่แล้ว หลังจากที่ติดตั้ง coLinux และเซ็ตเน็ตเวิร์กให้มันต่อเน็ตได้แล้ว. วันนี้ก็จะมีพูดถึงเรื่อง Debian ที่มันอยู่ coLinux ว่าจะอัปเดทโปรแกรมอย่างไรดี.

Debian ที่มากับ coLinux เป็น Debian 3.0 ซึ่งมันเก่าแล้วและแพ็กเกจต่างๆที่อยู่ coLinux ก็เป็นแบบพอเพียงสุดๆคือมีแค่แพ็กเกจที่พอให้มันรันลินุกซ์ได้. ถ้าจะใช้งานจริงๆต้องอัปเดทและติดตั้งแพ็กเกจกันอีกค่อนข้างเยอะ. วิธีการอัปเดทแพ็กเกจในเดเบียนก็รู้ๆกันอยู่ว่าใช้ apt-get แต่ก่อนที่จะสั่งคำสั่งเหล่านั้นเราเตรียมระบบให้พร้อมก่อนที่จะอัปเดท.

ติดตั้ง Drupal แล้วต้องปรับแต่ง apache2 ให้มันใช้โมดูล rewrite เพื่อที่จะให้ Drupal มันใช้ clean URL ทำ 2 ทีผิดๆถูกๆทั้ง 2 ทีเลยเอามาเขียนโน้ตไว้เผื่อใครทำบ้่างและเจอปัญหาใช้ clean URL ไม่ได้.

ก่อนอื่นต้อง enable rewrite โมดูลของ apache2 ก่อนซึ่งจะทำด้วยมือโดยการทำ symbolic link จาก /etc/apache2/mods-available/rewrite.load ไปที่ /etc/apache2/mods-enabled/ ด้วยมือก็ได้. แต่ใน debian มีคำสั่งช่วยเพิ่มลดโมดูล apache2 ด้วยคำสั่ง a2enmod

ตอนนี้มีเครื่องโน้ตบุ้คตัวหนึ่งซึ่งมีทั้ง Windows และ Debian อยู่ในตัวเดียวกัน. ที่นี้ไปๆมาๆโน้ตบุ้คตัวนี้กลับได้ใช้ Windows มากกว่าลินุกซ์แต่เวลาเปิดเครื่องเข้า Grub ที่ Debian ติดตั้งให้มันจะไปไฮไลท์ตรงลินุกซ์ทุกทีทำให้ต้องเลื่อนลูกศรไปบูต Windows เองหรือไม่ยิ่งร้ายกว่านั้นกดไม่ทัน timeout ทำให้เครื่องบูตลินุกซ์ต้องรีบูึตใหม่อีก. เลยอยากแก้ Grub ให้มันเลือกบูต Windows โดยปริยายแทนที่จะเป็นลินุกซ์.

มีคำถามทางเว็บบอร์ดเห็นมาสองครั้งแล้วว่าจะทำอย่างไรไม่ให้ apt-get อัปเกรดแพ็กเกจบางตัว. ปัญหาจริงที่เกิดขึ้นคือใช้ Firefox ที่ตัดคำภาษาไทยจาก LTN' APT ซึ่งมีชื่อแพ็กเกจเป็น mozilla-firefox. ทีนี้ถ้า apt-get update แล้วมีแพ็กเกจ mozilla-firefox ภาษาอังกฤษที่ใหม่กว่า, เวลาสั่ง apt-get install mozilla-firefox หรือ apt-get upgrade มันก็จะติดตั้งทับ mozilla-firefox เดิมที่ตัดคำภาษาไทย.

มักจะจำไม่ได้ซะทีว่า Debian testing นี้มีชื่อรหัสพัฒนาว่าอะไร. มันมีชื่อว่า Etch ก็เลยอยากรู้ว่ามันหน้าตาอย่างไร, เราไม่เคยดูเรื่อง Toy Story ซะด้วย. ถ้าเข้าใจไม่ผิด Etch คือ Etch-a-sketch เป็นกระดานเขียนรูปแบบลบได้. ไปดูที่ Mk เขียนไว้เกี่ยวกับ Debian codename ก็ไม่มีรูป. คิดว่าเป็นเจ้ากระดานในรูนี้แหละ.

ใน LTN's apt จะมีแพ็กเกจพจนานุกรม LEXiTRON อยู่ในนั้นด้วย. โปรแกรม LEXiTRON นี้เขียนด้วย Java ซึ่ง Debian ไม่มี Java ของ Sun อยู่ใน repository ของ Debian เพราะหนังสืออนุญาติใช้งานไม่ใช่ซอฟต์แวร์เสรี. แต่ก็ยังมี Java แบบอื่นๆให้เช่น gcj, gij, kaffe ฯลฯ.

กลับจากญี่ปุ่นเป็นเวลาพอสมควรแล้วเมื่อวานเพิ่งได้เปลี่ยน timezone จากญี่ปุ่นให้เป็นเมืองไทย. เครื่องที่ใช้อยู่เป็น Debian และมันน่าจะมีคำสั่งอำนวยความสะดวกเพื่อปรับแต่ง timezone เลยหาคำสั่งจากเชลล์ที่ขึ้นต้นด้วย tz คือพิมพ์ tz แล้วกด Tab Tab ในเชลล์ก็จะเห็นว่ามีคำสั่ง